HAKİMİN REDDİ, REDDİ HAKİM

Hakimin reddi mümkün mü sorusunu soran sevgili okurlarım Hepinize merhaba 

Hakimlik toplumumuzda oldukça saygın bir meslek olup hakimi ret etmek kimin haddine diyecek bir sürü insan tanıyoruz. Hakimin yasaklılığı konusu toplumuz da sıklıkla merak edilen bir husus halini almıştır.  Hakim nedir sorusuna bir cevap vermek gerekirse bir suç ile ilgili olarak kovuşturma aşamasında karar veren yetkili kişi diyebiliriz. 

SORU: Sorması ayıp Kovuşturma nedir ?

CEVAP: Öğrenmemek ayıp sevgili okurum. Kovuşturma ile ilgili bilgi almak için şikayetimin takibini nasıl yaparım başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz

Hakimin reddi (Reddi Hakim) Nedir

Hakimin reddi veya reddi hakim isminden anlaşılacağı üzere hakimi ret etmek anlamına gelmektedir. Hakimin ret etmek ise hakimin değiştirilmesi anlamına gelmektedir. Belli başlı durumlarda dosyaya bakan hakimin değiştirilmesi için talepte bulunabilmektedir.  

Hakimin tarafsızlığını tehlikeye düşürecek haller bulunması halinde Hakimin Reddi hakkınızı kullanmanızda hiç bir sorun bulunmamaktadır. 

HAKİMİN DAVAYA BAKAMAYACAĞI HALLER

  • Suçtan kendisi zarar görmüşse,
  • Sonradan kalksa bile şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında evlilik, vesayet veya kayyımlık ilişkisi bulunmuşsa,
  • Şüpheli, sanık veya mağdurun kan veya kayın hısımlığından üstsoy veya altsoyundan biri ise,
  • Şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında evlât edinme bağlantısı varsa,
  • Şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında üçüncü derece dahil kan hısımlığı varsa,
  • Evlilik sona ermiş olsa bile, şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında ikinci derece dahil kayın hısımlığı varsa,
  • Aynı davada Cumhuriyet savcılığı, adlî kolluk görevi, şüpheli veya sanık müdafiliği veya mağdur vekilliği yapmışsa,
  • Aynı davada tanık veya bilirkişi sıfatıyla dinlenmişse,  

Yukardaki hususlardan birisi dahi davaya bakan hakimde bulunmakta ise bu durum karşısında Reddi Hakim hakkınızı kullanabilirsiniz. Hakimin tarafsızlığının tehlikeye düşürecek durumlar ileri aşamalarda telafisi mümkün olmayacak yaralar açabilmektedir. Reddi hakim kararını kimler isteyebilir sorusunun da cevabı yukarda saydığım maddelerden bir yada bir kaçına sahip hakimler üzerinde herkes hakimin reddi kararını isteyebilir.

SORU: Yukarda saydığın hiç bir madde dosyama bakan hakimde bulunmuyor ama hakimin tarafsızlığını tehlikeye düşürecek hususlar mevcut bunlara rağmen reddi hakim talebinde bulunamaz mıyım ?

Hakimin yasaklılığı durumu yukarıda belirttiğim hususlardan ibaret değil. Hakimin tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebeplerden dolayı da hakimin reddi  istenebilir.

KİMLER REDDİ HAKİM TALEBİNDE BULUNABİLİR ?

Hakimin Reddi talebinde aşağıda bulunan kişi yada kişiler bulanabilir. 

  • Dosyaya bakan Cumhuriyet Savcısı 
  • Olayda Mağdur olan taraf veya vekili 
  • Sanık yada sanığın müdafisi (Avukat)

REDDİ HAKİM TALEP HAKKININ SÜRESİ NE KADARDIR

Reddi hakim talebinde bulunmak için ret sebebinin öğrenilmesinden sonra 7 gün içerisinde ret talebi yapılması gerekmektedir. Burada önemli olan husus dosyaya bakan hakimin tarafsızlığını tehlikeye düşerek bir hususun öğrenildiği tarih itibariyle yedi  günlük sürenin başlamasıdır. Benim dosyama 5 aydır aynı hakim bakıyor bu hakim hakkında yasaklılık kararı isteme hakkım yok diye düşünmeyin.

HAKİMİN REDDİ BAŞVURUSU NASIL YAPILIR

Reddi hakim talebi için  dilekçe yazarak başvurabilirsiniz. Dilekçenizde mutlaka hakimin yasaklılığını gerektiren sebepleri açık bir şekilde yazmalı ve elinizde bulunan diğer olgularla sebeplerinizi güçlendirmeniz gerekmektedir. Havadan sudan sebeplerden dolayı talepte bulunmayı düşünmeyin aksi halde sadece dilekçe yazmakla yetinirsiniz. 

HAKİMİN REDDİ KARARINI KİM VERECEK

Hakimin reddi talebim yine aynı hakime giderse ne yaparım ben diye endişelenen okurlarım.  Endişe yapmanıza hiç gerek yok. Reddi hakim talebinizin, kararını dilekçeyi verdiğiniz mahkeme tarafından  karara bağlanacaktır fakat reddi istenen hakim, ilgili mahkemenin talebinizle alakalı yapacağı çalışmalara asla katılamaz. Bu hakimin katılamaması durumunda mahkeme kurulması mümkün olmazsa,

  • Reddi istenen hakim asliye ceza mahkemesine mensup ise ağır ceza mahkemesi
  • Reddi istenen hakim ağır ceza mahkemesine mensup ise o yerde ağır ceza mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için (1) numaralı daireye; o yerde ağır ceza mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise, en yakın ağır ceza mahkemesi,
  • Ret istemi sulh ceza hâkimine karşı ise, yargı çevresi içinde bulunduğu asliye ceza mahkemesi ve tek hâkime karşı ise, yargı çevresi içerisinde bulunan ağır ceza mahkemesi karar verecektir.

REDDİ HAKİM TALEBİNİN KABULÜ

Reddi hakim talebiniz yukarıda bahsettiğim ilgili mahkemelerce kabul edilirse, bu karar kesindir. Yani hiç kimse bu karara itirazda bulunamaz. Ret isteminin kabulüne karar verildiğinde, gecikmesinde sakınca bulunan hâl nedeniyle yapılmış işlemler dışında, duruşma tekrarlanır. Yani her şey sil baştan tarafsızca yapılacaktır.

REDDİ HAKİM TALEBİNİN REDDİNE İTİRAZ

Reddi hakim talebiniz yukarda bahsettiğim ilgili mahkemelerce ret edilirse, itiraz hakkınız bulunmaktadır. İtirazda bulunursanız ilgili mahkeme tarafından tekrar inceleme yapılacaktır. Reddi hakim talebinin reddine itiraz etmeden önce mutlaka gerekçelerinizi açık ve net bir şekilde somut olgulara dayandırarak yazmanızı şiddetle öneririm.

REDDİ İSTENEN HAKİMİN DOSYA ÜZERİNDE Kİ YETKİSİ NELERDİR

Reddi istenen hakim, ret hakkında bir karar verilinceye kadar yalnız gecikmesinde sakınca olan işlemleri yapar bunun dışında dosya ile ilgili karar yada talimat veremez.

Ancak, hakimin oturum sırasında reddedilmesi halinde, bu konuda bir karar verilebilmesi için oturuma ara vermek gerekse bile ara vermeksizin devam edilir. ancak tarafların iddia ve sözlerinin dinlenilmesine geçilemez ve ret konusunda bir karar verilmeden reddedilen hakim tarafından veya onun katılımıyla bir sonraki oturuma başlanamaz. Burada kanunlarımız açık bir şekilde tarafsızlıktan yana olduğunu ancak gecikmesin de sakınca bulunan durumlarda ise gerekeni yapılmasını istemiştir.

REDDİ HAKİM TALEBİNİN RET EDİLME NEDENLERİ NELERDİR?

Hakimin reddi talebim neden kabul edilmedi,   sorusunu kendinize soruyor olsanız da cevabı benim vermem daha uygun olacak;

  • Ret istemi süresinde yapılmamışsa.
  • Ret sebebi ve delili gösterilmemişse.
  • Ret isteminin duruşmayı uzatmak amacı ile yapıldığı açıkça anlaşılıyorsa.

Bu hâllerde ret istemi, toplu mahkemelerde reddedilen hâkimin müzakereye katılmasıyla, tek hâkimli mahkemelerde de reddedilen hâkimin kendisi tarafından geri çevrilir. Bu nedenle zamana, gerekçeye ve uyanıklık yapmamaya mutlaka özen göstermeniz gerekmektedir.

Bu konudaki kararlara karşı itiraz yoluna başvurulabilir siniz sevgili okurlarım bu nedenle başvuru tarihi ve başvuru dilekçenizde ret sebeplerini açık bir şekilde belirtmeniz ve delillendirmeniz hayati önem taşımaktadır.

DOSYADA GÖREVLİ ZABIT KATİBİNİN REDDİ

Başrolünde bulunduğunuz dosyanın zabıt kâtibinin reddini isteme hakkımızda vardır. Hatta yukarda hâkimler için anlattığımız tüm hususlar kâtipler içinde geçerlidir. Bu nedenle yukarda ki maddelere iyi anlamanız lazım

Zabıt katiplerinin reddi ile ilgili kararı yanında çalıştığı mahkeme başkanı veya hâkim tarafından verilir.

Hakimin reddi Dilekçe örneği 

……….. …AĞIR CEZA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA

DOSYA NO: ……..… Ağır Ceza Mahkemesi 20…/…

HAKİMİ REDDEDEN (SANIK) : ( İsim soyisim ve kimlik numaranız)
.

VEKİLİ :  (Avukatınızın ismi ve sicili)
.

DAVACI : Kamu (Burada oynama yapmayın)

MÜDAHİL : .
.

SUÇ :  (Dosyada kabul gören suçun ismini yazınız.)

DAVA KONUSU : Mahkemeniz üyelerinden ………….. KUTALMIŞ’ın müdahilin eski eşi olması nedeniyle reddi talebinden ibarettir.

RED NEDENLERİ :
1. Yaptığımız incelmeler sonrasında sayın mahkemeniz üyelerinden ….. ………….’in, müdahil …………….. 10 yıl önce boşandığı eşi olduğunu tespit etmiş bulunmaktayız.
2. Bu durum CMUK. m. 21’de açıkça düzenlendiği gibi tamamen kanuna aykırı bir durumdur. Bu durumun devam eden yargılamada yukarda adı geçen hakimin tarafsızlığını yitirmesine sebep olacağı açıktır.
3. Bu nedenle, ……………. reddi için iş bu hakimin reddi talebinde bulunma zorunluluğu doğmuştur.

SONUÇ ve TALEP: Yukarıda saydığımız nedenlerle; ………. ………’i reddediyoruz. Hakimi ret talebimizin kabulü ile ret kararı doğrultusunda işlem yapılmasını saygılarımla arz ve talep ederim.

……/……/2018

Sanık Vekili
Av. .

Hakimin Reddi Yargıtay Kararı

Sanık S.. G..’nın resmi evrakta sahtecilik suçu ile irtikap suçuna teşebbüsten beraatına; sanığın, bacanağı Şinasi ile ilgili davalarda hakimin reddi ve çekilme nedenleri gerçekleştiği halde duruşma ve keşiflerini yapıp anılan davacıyı kayırma fikriyle kanuna ve hukuka aykırı karar ve hüküm verdiği gerekçesiyle 765 sayılı TCK’nun 244, 80, 59, 647 sayılı Kanunun 4. maddeleri uyarınca sonuç olarak 435.000 TL ağır para cezası ile cezalandırılmasına ve 2 ay 27 gün süreyle memuriyetten yoksun bırakılmasına, bu cezanın 4616 sayılı Kanunun 4758 sayılı Kanun ile değişik 1. maddesinin 4. bendinin 3. paragrafı uyarınca dava zaman aşımı süresince ertelenmesine ilişkin, ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 6. Ceza Dairesince verilen 11.09.2003 gün ve 13044-6298 sayılı hükmün, sanık müdafii ve katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay Ceza Genel Kurulunca 20.01.2004 gün ve 257-10 sayı ile sonuç olarak;

Sonuç

Sanık tarafından verilen 03.02.2013 tarihli dilekçede reddi hakim talebinde bulunulması nedeniyle öncelikle bu hususun değerlendirilmesi gerekmektedir:
2797 sayılı Yargıtay Kanununun 39. maddesinin 3. fıkrasında yer alan; “Dairelerin veya genel kurulların başkan ve üyeleri reddolunabilirler. Ret hususundaki istemler, reddedilen başkan veya üye katılmaksızın ilgili daire veya genel kurullarca incelenerek kesin karara bağlanır. Daire ve kurulların toplantılarını engelleyen toplu ret istemleri dinlenmez” şeklindeki düzenleme uyarınca sanık tarafından reddedilen Yargıtay Başkan ve Üyelerinin katılımı olmaksızın oluşturulan Ceza Genel Kurulu tarafından red istemi değerlendirilmiş, inceleme tarihi itibariyle emekli olmuş olmaları nedeniyle görevde bulunmayan Yargıtay Başkan ve Üyeleri hakkındaki reddi hakim talebi inceleme dışında bırakılmıştır. 

İncelenen dosya kapsamından

; sanığın vermiş olduğu 03.02.2013 tarihli dilekçe ile; halen görevde bulunan Ceza Genel Kurulu Başkanı A.. İ.., Yargıtay 1. Ceza Dairesi Başkanı Ş.. İ.., Yargıtay 3. Ceza Dairesi Başkanı E.. G.., Yargıtay 11. Ceza Dairesi Başkanı H.. E.., Yargıtay 13. Ceza Dairesi Başkanı İ. R.. C.. ile Yargıtay Üyesi M.M.. K.. hakkında reddi hakim talebinde bulunduğu, red gerekçesi olarak ise; aynı hukuki durumda bulunan ve birinci sınıf olmamaları nedeniyle Çanakkale Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanan diğer sanıklar hakkında verilen beraat kararının Yargıtay 6. Ceza Dairesince onanarak kesinleşmesine rağmen Ceza Genel Kurulunun 04.12.2007 gün ve 296-267 sayılı kararına katılarak aleyhine oy kullanılmış olmasının gösterildiği anlaşılmaktadır.
Konuyla ilgili yasal düzenlemelere kısaca değinmek gerekirse;

5271 sayılı CMK’nun 22. maddesinde

“Hakimin davaya bakamayacağı hâller”, 23. maddesinde “Yargılamaya katılamayacak hakim” düzenlenmiş, “Hakimin reddi sebepleri ve ret isteminde bulunabilecekler” başlıklı 24. maddesinde; “(1) Hakimin davaya bakamayacağı hâllerde reddi istenebileceği gibi, tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebeplerden dolayı da reddi istenebilir.
(2) Cumhuriyet savcısı; şüpheli, sanık veya bunların müdafii; katılan veya vekili, hâkimin reddi isteminde bulunabilirler.”,“Tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebeplerden dolayı hâkimin reddi isteminin süresi” başlıklı 25. maddesinde de; “(1) Tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebeplerden dolayı bir hâkimin reddi, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusu başlayıncaya; duruşmalı işlerde bölge adliye mahkemelerinde inceleme raporu ve Yargıtayda görevlendirilen üye veya tetkik hâkimi tarafından yazılmış olan rapor üyelere açıklanıncaya kadar istenebilir. Diğer hâllerde, inceleme başlayıncaya kadar hâkimin reddi istenebilir. Sonradan ortaya çıkan veya öğrenilen sebeplerle duruşma veya inceleme bitinceye kadar da hâkimin reddi istenebilir. Ancak bu istemin, ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde yapılması şarttır” şeklinde hükümlere yer verilmiştir. 

Buna göre,

 konumuza ilişkin olarak tarafsızlığı şüpheye düşürebilecek hallerin varlığı durumunda hakimin reddi istenebilecek, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebeplerden dolayı bir hâkimin reddinin istenmesi, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusu başlayıncaya kadar, duruşmalı işlerde bölge adliye mahkemelerinde inceleme raporu ve Yargıtayda görevlendirilen üye veya tetkik hâkimi tarafından yazılmış olan rapor üyelere açıklanıncaya kadar diğer hâllerde ise, inceleme başlayıncaya kadar mümkün olabilecektir.

Karar

Yargıtay’da görev yapan Başkan ve Üyelerin, inceleme konusu dosyada daha önce temyiz incelemesini yapan heyette yer alması tarafsızlığı şüpheye düşürecek sebeplerden değildir. Bu nedenle Yargıtay’da aynı dosyada daha önce temyiz incelemesine katılan Başkan ve Üyeler, aynı dosyanın tekrar incelenmesi sırasında da temyiz incelemesi yapan heyette yer alabilecektir. 
Bu açıklamalar ışığında reddi hakim talebi değerlendirildiğinde;
Sanık tarafından reddi hakim gerekçesi olarak ileriye sürülen, “aynı dosyanın daha önce temyiz incelemesine katılmış olmak” tarafsızlığı şüpheye düşürecek bir neden olmadığı gibi somut olayda reddi istenen Yargıtay Başkan ve Üyelerinin tarafsızlıklarını şüpheye düşürecek başka bir neden de bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Yargıtay Ceza Genel Kurulu Başkanı A.. İ.., Yargıtay 1. Ceza Dairesi Başkanı Ş.. İ.. Yargıtay 3. Ceza Dairesi Başkanı E..G.., Yargıtay 11. Ceza Dairesi Başkanı H.. E.., Yargıtay 13. Ceza Dairesi Başkanı İ. R.. C.. ile Yargıtay Üyesi M.M..K.. hakkında yapılan ve 5271 sayılı CMK’nun 31/1 maddesi kapsamında bulunmayan reddi hakim talebinin 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 39. maddesi gereğince kesin olarak reddine karar verilmelidir.

Kanun adamın yorumu 

Bugün reddi hakim yani hakimin reddi konusu ile ilgili olarak doyasıya dertleştik. Haklarımızı bilelim sevgili okurlarım. Hakimden korkmayın varsa kafanızda bir şüphe bu hakkınızı çekinmeden kullanın. (Hakim amcalar bize bir şey yapmaz)  Umarım bu yazıyı okumak zorunda kalmazsınız. Kalırsanız şayet bu yazımı defalarca okumanızı tavsiye ederim.

Sağlık ve huzurla kalın….

One Response

  1. Avatar özgür BARAN 9 Ocak 2019

Değerli görüşlerinizi bizimle paylaştığınız için çok teşekkürler

%d blogcu bunu beğendi: